Waihee Ridge Trail: najtrudniejsza jednodniowa wędrówka centralnego Maui

Większość odwiedzających, którzy jadą w stronę Iao Valley, nigdy nie zauważa zjazdu kilka mil dalej na północ, gdzie zamknięta brama i żwirowy parking wyznaczają początek szlaku Waihee Ridge Trail. Nie jest to przypadek: ta wędrówka biegnie po nawietrznym zboczu West Maui Mountains, daleko poza wybrukowaną, dziesięciominutową pętlą w Iao Valley State Monument, i wymaga innego typu odwiedzającego — takiego, który ma trzy albo cztery godziny, prawdziwe buty trekkingowe i żadnych złudzeń, że to przedłużenie tego samego popołudnia.

Czego naprawdę wymaga ten szlak

Trasa liczy około 4,5 mili w obie strony, ze wzniesieniem niemal 1600 stóp od bramy przy wejściu na szlak do trawiastego punktu widokowego niedaleko szczytu Lanilili. To przewyższenie zdobywa się w sposób stały i nieprzerwany, a nie jednym stromym podejściem, co samo w sobie męczy inaczej: nie ma płaskiego odcinka na regenerację, a zejście angażuje inne mięśnie niż podejście. Warto zaplanować od trzech do czterech godzin łącznie z przerwami, dłużej, jeśli podłoże jest mokre albo grupa się rozciąga.

Nawierzchnia to ziemia i trawa na wulkanicznej glinie, a to bardziej wilgotna, nawietrzna strona wyspy — ten sam układ pogodowy, który utrzymuje zieleń przez cały rok w Hana i na północnym wybrzeżu. Suchy poranek może zrobić się śliski w ciągu godziny, jeśli przejdzie nawałnica, a sam grzbiet miejscami się zwęża, z realnym narażeniem po obu stronach. Buty do biegania terenowego albo buty trekkingowe z prawdziwym bieżnikiem to minimum — ta glina nie wybacza gładkich podeszew. Kijki trekkingowe pomagają tu bardziej niż na większości szlaków Maui, właśnie ze względu na ciągłe nachylenie i błoto.

Nic z tego nie jest powodem, by ten szlak pominąć — nagrodą jest autentyczny, głęboki widok na West Maui Mountains, przy ułamku tłumu, jaki spotyka się w Iao Valley — ale to powód, by uczciwie powiedzieć, dla kogo ta wędrówka jest odpowiednia. Ktoś szukający atrakcji w Kahului dla małych dzieci albo z ograniczoną mobilnością powinien poszukać czegoś innego; ktoś w niezłej kondycji, kto chce poczuć prawdziwe zdobycie szczytu, uzna ten wysiłek za wart zachodu.

To nie ta sama wędrówka co Iao Valley

Warto powiedzieć to wprost, bo te dwa miejsca stale się myli: Waihee Ridge Trail i Iao Valley State Monument to osobne miejsca o osobnym charakterze. Iao Valley to krótka, wybrukowana ścieżka do platformy widokowej pod Iao Needle, do przejścia w zwykłych butach w mniej niż pół godziny, z opłatą za parking i systemem rezerwacji terminowych dla osób spoza stanu. Waihee Ridge to nieutwardzony szlak w głębi lądu, na terenie państwowego rezerwatu leśnego, kilka mil dalej na północ, bez platformy widokowej, bez igły skalnej i bez żadnych porównywalnych udogodnień.

Traktowanie Waihee Ridge jako dodatku po porannej wizycie w Iao Valley to częsty błąd planowania. Te dwa miejsca nie leżą przy tej samej drodze, nie mają tego samego dystansu i absolutnie nie wymagają tego samego czasu — ktoś, kto zaplanuje godzinę na „Iao Valley plus szlak na grzbiecie”, skończy albo niebezpiecznie śpiesząc się na wędrówce, albo porzucając ją w połowie. Jeśli dzień już obejmuje Iao Valley, a dodatkowo chce się przejść poważny szlak, to dwa osobne wyjścia, prawdopodobnie dwa osobne dni dla kogoś, kto próbuje też zmieścić resztę centralnego Maui.

Pobliski Lahaina Pali Trail często wrzuca się do tej samej rozmowy o „wędrówce po West Maui Mountains”, ale biegnie on po suchej, południowej stronie pasma, blisko Lahainy, z zupełnie innym klimatem i ekspozycją — gorącym i suchym zamiast wilgotnego i zielonego. A wodospady koło Haiku, opisane osobno w naszym przewodniku po ukrytych wodospadach, leżą w jeszcze innej dolinie. To trzy odrębne wędrówki w tym samym ogólnym paśmie górskim, a nie warianty jednego szlaku.

Dojazd i sam początek szlaku

Wejście na szlak znajduje się przy Kahekili Highway, na północnym skraju centralnego Maui, około 20–30 minut jazdy od Kahului, w zależności od ruchu w Wailuku. Niewielki żwirowy parking obsługuje szlak, zamknięty bramą z księgą wpisów na starcie; toaleta przenośna zwykle tam stoi, ale nie ma wody, zadaszenia ani praktycznie żadnego zasięgu telefonu, gdy już wejdzie się na grzbiet.

Niektóre umowy wynajmu samochodu ograniczają jazdę po niektórych drogach West Maui — warto to sprawdzić przed wyjazdem, bo warunki umów bywają różne, a to dokładnie ten rodzaj zapisu, który łatwo przeoczyć, dopóki nie stanie się problemem. Parking zapełnia się w weekendowe poranki i święta; przyjazd najpóźniej w połowie przedpołudnia, albo wcześniej, jeśli zależy nam na pewnym miejscu i chłodniejszej temperaturze na podejście, to praktyczne rozwiązanie. Nie ma tu wahadłowego transportu ani operatora wycieczek z przewodnikiem obsługującego akurat ten szlak — z natury jest to trasa do samodzielnego dojazdu i samodzielnego przejścia, w przeciwieństwie do bardziej skomercjalizowanych przystanków opisanych w porównaniu wycieczka z przewodnikiem czy samodzielna jazda.

Co widać na szczycie

Szlak wspina się przez pastwiska i las, zanim otworzy się na serię punktów widokowych na grzbiecie, kończąc się w pobliżu szczytu Lanilili na trawiastej polanie. Stamtąd widok rozciąga się na pofałdowane, zielone grzbiety West Maui Mountains w stronę wewnętrznych szczytów, z oceanem i, w pogodny dzień, przesmykiem centralnego Maui widocznym za plecami. Nie ma tam żadnego oznaczenia szczytu ani konstrukcji, tylko otwarty, owiewany wiatrem punkt widokowy, gdzie grzbiet zwęża się na tyle, że panorama otwiera się z obu stron naraz.

Zachmurzenie zmienia się tu szybko. Widok, który o 9 rano jest w pełni otwarty, o 10 może być zasłonięty chmurami, i odwrotnie — chmury, które rozwiewają się w miarę upływu poranka. Ta nieprzewidywalność jest częścią uroku nawietrznych zboczy, tego samego systemu pogodowego, który zasila wodospady i las deszczowy dalej w stronę Hana. Warto uzbroić się w cierpliwość, zamiast zawracać w chwili, gdy szczyt zniknie w chmurach.

Dla innego spojrzenia na te same góry, bez fizycznego wysiłku, lot helikopterem bez drzwi nad West Maui i Molokai pokazuje teren, który szlak na grzbiecie zaledwie sugeruje z poziomu ziemi — głębokie, niedostępne doliny za grzbietem, do których żaden szlak nie dociera pieszo. To zupełnie inne doświadczenie, nie zamiennik, ale warto o nim wspomnieć każdemu, kto waha się między fizyczną wędrówką a widokiem z powietrza na to samo pasmo:

lot helikopterem bez drzwi nad West Maui Mountains i Molokai.

Praktyczne porównanie: Waihee Ridge kontra Iao Valley

	Waihee Ridge Trail	Iao Valley State Monument
Dystans	~4,5 mili w obie strony	Poniżej 0,5 mili w obie strony
Przewyższenie	~1600 stóp	Minimalne, wybrukowane schody
Nawierzchnia	Ziemia, trawa, wulkaniczna glina	Wybrukowana ścieżka i platforma
Potrzebny czas	3–4 godziny	30–45 minut
Rezerwacja	Obecnie niewymagana	Rezerwacja terminowa dla osób spoza stanu
Dla kogo	Wytrenowani piechurzy szukający prawdziwego podejścia	Wszystkie grupy wiekowe, przypadkowi odwiedzający
Toalety	Tylko toaleta przenośna przy wejściu na szlak	Toalety przy pomniku

Jak wpasować to w plan pobytu na Maui

Ze względu na wymóg czasu i wysiłku fizycznego, ta wędrówka najlepiej sprawdza się jako główny punkt dnia, a nie przystanek wciśnięty między inne plany. Warto połączyć ją ze spokojnym porankiem w Wailuku, albo zostawić popołudnie na regenerację w okolicach Kihei, zamiast łączyć ją z inną wymagającą aktywnością, taką jak zjazd rowerem z Haleakala czy jednodniowa droga do Hana. Każdy, kto planuje dłuższy pobyt wokół wędrówek w centralnym Maui, powinien zajrzeć też do naszego przewodnika ile dni potrzeba na Maui, by zobaczyć, jak taka poważna wędrówka wpasowuje się między czas na plaży a wycieczki łodzią.

Podróżni lądujący w Kahului i ruszający prosto w plener czasem zaczynają wyjazd od małego powitalnego akcentu, zanim zajmą się logistyką — powitanie lei na lotnisku to popularny sposób na zaznaczenie przylotu, zanim zacznie się stanie w kolejce po wynajęty samochód i planowanie szlaku:

powitanie lei po przylocie na lotnisko w Kahului.

Dla tych, którzy chcą widoku na dolinę bez podejścia, Iao Valley State Monument pozostaje właściwym wyborem i łatwo łączy się z innymi krótkimi przystankami w centralnym Maui w ciągu jednego poranka. A dla szerszego spojrzenia na wyspę poza tym jednym grzbietem — łącznie z przystankami, które omija większość samodzielnie jeżdżących odwiedzających — całodniowa wycieczka objazdowa dookoła wyspy pokazuje teren, którego jedna wędrówka nie ogarnie: całodniowa wycieczka objazdowa dookoła wyspy.

Co zabrać i jak się przygotować

Na tym szlaku nie ma sklepu, źródełka z wodą ani żadnej zadaszonej wiaty, więc to, co niesiesz ze sobą, jest wszystkim, czym dysponujesz przez trzy do czterech godzin. Woda liczy się tu bardziej niż na większości szlaków Maui, ponieważ ciągłe podejście obciąża organizm bardziej, niż sugerowałaby sama długość trasy — litr na osobę to absolutne minimum, a dwa litry to bardziej realistyczna ilość w ciepły poranek. Ochrona przeciwsłoneczna również ma znaczenie, nawet na szlaku, który częściowo prowadzi pod okapem lasu: odsłonięte odcinki grani nie mają żadnej osłony.

Obuwie to pojedynczy najważniejszy czynnik decydujący o tym, czy wędrówka okaże się do zniesienia, czy udręką. Powierzchnia z wulkanicznej gliny szybko robi się śliska, a sandały lub zdarte trampki to częsty powód, dla którego piesi wycofują się wcześniej lub ślizgają się przy zejściu. Buty trekkingowe z prawdziwym, głębokim bieżnikiem, rozchodzone, a nie prosto ze sklepu, to absolutne minimum; kije trekkingowe realnie odciążają kolana przy zejściu i pomagają zachować równowagę na bardziej błotnistych odcinkach. Warto zabrać lekką warstwę przeciwdeszczową nawet przy bezchmurnym poranku, ponieważ po nawietrznej stronie West Maui Mountains pogoda potrafi zmienić się bardzo szybko. Zasięg telefonu jest niepewny albo w ogóle go nie ma, gdy już znajdziesz się na grani, więc pobranie mapy lub poinformowanie kogoś o swoim planie przed startem to rozsądna ostrożność, a nie przesada.

Wczesny start działa na twoją korzyść podwójnie: żwirowy parking jest niewielki i zapełnia się już w połowie poranka w weekendy, a widoki z grani bywają najczystsze, zanim później w ciągu dnia zbiorą się chmury, co potwierdza poniższe FAQ. Wyjście o świcie lub wczesnym rankiem na ten szlak to zupełnie inne przedsięwzięcie niż wyjazd na wschód słońca na szczyt Haleakala, który wymaga osobnej rezerwacji i znacznie dłuższego dojazdu — te dwa doświadczenia bywają mylone przez osoby odwiedzające Maui po raz pierwszy, układające swój plan podróży, ale nie mają ze sobą nic wspólnego poza tym, że oba odbywają się, zanim większość wyspy się obudzi.

Waihee Ridge Trail: pytania piechurów przed wyjściem

Jak długi jest szlak Waihee Ridge Trail?

Około 4,5 mili (7,2 km) w obie strony, tam i z powrotem tym samym grzbietem. Większość wędrowców kończy w trzy do czterech godzin, wliczając przerwy na zdjęcia.

Jakie jest przewyższenie?

Około 1600 stóp (mniej więcej 490 m) od bramy przy wejściu na szlak do punktu widokowego na szczycie Lanilili, zdobywane stopniowo, a nie jednym stromym podejściem.

Czy Waihee Ridge Trail to to samo co Iao Valley?

Nie. Iao Valley State Monument to krótki, wybrukowany spacer widokowy kilka mil dalej. Waihee Ridge to osobny, nieutwardzony szlak w głębi lądu, z ułamkiem liczby odwiedzających i bez żadnych udogodnień.

Czy potrzebna jest rezerwacja lub zezwolenie?

W chwili powstawania tego tekstu nie jest wymagana rezerwacja terminowa. Wejście na szlak znajduje się na terenie państwowego rezerwatu leśnego, z niewielkim parkingiem, który zapełnia się w weekendy i święta, więc wcześniejszy przyjazd liczy się bardziej niż rezerwacja.

Czy szlak jest błotnisty?

Często. To nawietrzna strona West Maui Mountains, jeden z bardziej wilgotnych zakątków wyspy, a glina na grzbiecie robi się śliska w ciągu kilku minut od deszczu. Buty trekkingowe z prawdziwym bieżnikiem, nie sandały, to absolutne minimum.

Czy początkujący lub rodziny z małymi dziećmi mogą przejść ten szlak?

Nie ma na to komfortowego sposobu. Połączenie dystansu, ciągłego podejścia oraz wąskich, eksponowanych odcinków z urwiskami sprawia, że szlak nie nadaje się dla małych dzieci, osób bez doświadczenia w wędrówkach ani dla tych, którzy szukają krótkiego, płaskiego spaceru.

Co jest na szczycie?

Trawiasty punkt widokowy niedaleko szczytu Lanilili, z widokiem na grzbiety West Maui Mountains i doliny w głębi lądu. Nie ma tam żadnej oznaczonej konstrukcji szczytowej, tylko otwarta polana, gdzie grzbiet się zwęża, a panorama otwiera się w pełni.

Gdzie zaparkować i czy jest toaleta?

Niewielki żwirowy parking znajduje się przy zamkniętej bramie na początku szlaku, przy Kahekili Highway. Toaleta przenośna zwykle stoi przy parkingu, ale na samym szlaku nie ma niczego, więc trzeba się na to przygotować przed startem.